Chorikor shahri

Chorikor (forscha: چاریکار‎‎ , talaffuzi Chorikar) – Koh Daman vodiysining asosiy shahri va Afgʻoniston shimolidagi Parvon viloyatining markazi. 171 200 ga yaqin aholi istiqomat qiladi, asosan tojiklar.

Shahar Afgʻoniston halqa yoʻlida joylashgan. 69 km shimoliy viloyatlarga yoʻl boʻylab Kobuldan sayohatchilar Mozori Sharif, Qunduz yoki Puli Xumriga sayohat qilganlarida Chorikordan oʻtib ketishardi. Kobulga yaqin boʻlishiga qaramay, yerning yarmidan bir oz koʻprogʻi qurilmagan. Qurilgan yerlarning deyarli teng qismini turar-joy (37%), boʻsh er uchastkalari (32%) tashkil etadi. Yer maydonining 19% ni tashkil qiladi.Chorikar Panjshir vodiysining darvozasida joylashgan boʻlib, u yerda Shamali tekisliklari Hindukush etaklari bilan toʻqnashadi. Chorikor oʻzining kulolchilik va yuqori sifatli uzumlari bilan mashhur.

Chorikor shahrida jami 96 039 nafar aholi istiqomat qiladi (2015 yil) va umumiy yer maydoni 3025 gektar boʻlgan 4 ta politsiya okrugi (nahias) mavjud. Chorikorda jami 10671 ta turar-joy mavjud.

1221-yilda Chorikor yaqinida Parvon jangi boʻlib oʻtdi, bu jangda Jaloliddin 30.000 kishilik qoʻshini bilan 100.000 yordamchisi bilan bosqinchi moʻgʻul qoʻshinining 30.000 kishilik kolonnasini magʻlubiyatga uchratib, qoʻshinining bir qismini shimolga qochish uchun yetarlicha vaqt berdi.

XIX asr boshlarida Chorikor bir necha ming aholiga ega gullab, yashnagan savdo shaharchasiga aylandi. Charikar Birinchi Angliya-Afgʻon urushi paytida katta jang boʻlgan joy edi. 1841-yilda ingliz garnizoni qirgʻin qilindi.

Sovet-Afgʻon urushi paytida Chorikor atrofidagi mintaqa eng shiddatli janglardan boʻlgan. Chorikor atrofidagi baʼzi hududlar Afgʻoniston xalqi ozodlik tashkilotining (SAMA) tayanchi boʻlib xizmat qilgan. Chorikor Ahmadshoh Masudning Shimoliy ittifoqi va 1996-yilda Kobulni egallab olgan Tolibon oʻrtasidagi frontda edi. 1997-yil yanvar oyida Tolibon Chorikorni nazoratga oldi, biroq Masud qarshilik koʻrsatdi va iyulgacha uni qaytarib oldi. 1999 yil avgust oyida Tolibon hujum boshladi va Massud qarshi hujumga oʻtib, ularni yana haydab chiqargunga qadar Chorikorni qisqa muddatga qoʻlga oldi.

Chorikor nam kontinental iqlimga ega. Yozi issiq va qishi sovuqdir. Chorikorda qish oylari yoz oylariga qaraganda ancha yomgʻirli. Yilning eng issiq oyi iyul, oʻrtacha harorat 25.0 °C (77.0 °F) . Yanvar eng sovuq oy boʻlib, oʻrtacha harorat −2.9 °C (26.8 °F) .