Tochigi (shahar)

Tochigi 栃木市
Shahar
Bayroq Gerb
36°22′56.8″N 139°44′2.9″E / 36.382444°N 139.734139°E / 36.382444; 139.734139
Mamlakat	Yaponiya
{{{mintaqa_turi}}}	Kanto viloyati
Asos solingan	miloddan avvalgi 40-yil
Maydon	331.50 km2 (127.99 kv mi)
Iqlim turi	nam kontiental iqlim
Rasmiy til(lar)i	yapon
Aholisi  (2020-yil avgust)	159 056
Zichligi	480 kishi/km2
Vaqt mintaqasi	UTC+9:00
Telefon kodi	0282-21-2224
Tochigi

Tochigi (yaponcha: 栃木市, Tochigi-shi^?) Yaponiyaning Kanto mintaqasida joylashgan Tochigi prefekturasida joylashgan shahardir. 2020-yil 1-avgust holatiga koʻra, shaharda 66018 xonadonda 159056 nafar aholi istiqomat qilgan, aholi zichligi har kvadrat kilometrga 480 nafarni tashkil qiladi. Shaharning umumiy maydoni 331,50 kvadrat kilometr (127,99 m²) ga teng. Shahar Ikkinchi Jahon urushi paytida urush zararlaridan qutulganligi sababli, koʻplab tarixiy ibodatxonalar, anʼanaviy doʻkonlar va kura (yapon anʼanaviy omborlari) shahar markazida saqlanib qolgan. Shahar 2009-yilda Yer, infratuzilma, transport va turizm vazirligining „Utsukushii-machinami Taisho“ (Wayback Machine saytida 2018-01-21 sanasida )mukofoti bilan taqdirlangan.

Tochigi Tochigi prefekturasining janubiy qismida joylashgan boʻlib, janubi-gʻarbda Ibaraki va Gunma prefekturasi bilan chegaradosh. Shahar Kanto tekisligining shimoliy qismida joylashgan boʻlib, shaharning shimoliy qismida togʻ tizmasi qad rostlagan. Shahar markazidan Tomava daryosi, sharqiy qismidan Oshigava daryosi, janubiy qismidan Vatarase daryosi oqib oʻtadi. Bu uch daryoning qoʻshilish joyida suv ombori joylashgan boʻlib, u yelkanli qayiq va vindserfing oʻrganish manzilgohi hisoblanadi. U 2012-yil iyun oyida Ramsar hududi sifatida belgilangan.

Tochigi prefekturasi

• Oyama
• Shimotsuke
• Kanuma
• Sano
• Mibu
• Nogi

Ibaraki prefekturasi

• Koga

Gunma prefekturasi

• Itakura

Tochigi nam kontinental iqlimga ega (Köppen Cfa) boʻlib, yozi issiq va qishi qattiq qor yogʻishi bilan ajralib turadi. Tochigida oʻrtacha yillik harorat 14,2 °C ni tashkil etadi. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 1325 mm boʻlib, sentyabr esa eng seryogʻin oy hisoblanadi. Avgustda eng yuqori harorat 26,5 °C, eng past harorati esa yanvarda, 2,9 °C atrofida boʻladi.

Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Tochigi aholisi soni soʻnggi 50 yil ichida nisbatan barqaror boʻlib qolgan.

Edo davrida Tochigi Tone daryosi va Edo bilan bogʻlangan Uzumagava daryosida joylashganligi sababli gullab-yashnagan. Imperator mahkamasidan Nikko ziyoratgohlari va ibodatxonalariga boriladigan Reyheyshi yoʻlidan foydalangan elchilar keyinchalik shahar hududida yashab qolishgan. Hududning katta qismi ilgari toʻgʻridan-toʻgʻri Tokugava syogunati tomonidan nazorat qilinadigan Tenryo hududi boʻlgan; ammo Fukiake domenining kichik feodal domeni hozirgi Tochigi shahri chegaralarida joylashgan edi.

Meidzi qayta tiklanishi davrida Tochigi prefekturasi tashkil etilgandan soʻng, Tochigi shahri 1871-yildan 1884-yilga qadar toki poytaxt Utsunomiyaga koʻchirilgunga qadar prefektura poytaxti vazifasini bajargan. 1937-yil 1-aprelda Tochigi shahar maqomiga koʻtarildi.

1954-yil 30-sentyabrda Tochigi Omiya, Minagava, Fukiage va Terao (barchasi Shimotsuga tumanidan) qishloqlarini oʻzlashtirib oldi. Undan keyin 1957-yil 31-martda Koo qishlogʻi (Shimotsuga tumanidan) paydo boʻldi. Tochigi oʻzining birinchi kinofestivalini — Kuranomachikado yoki „Eizo Film Festivali“ ni 2007-yil 5-oktyabrdan 2007-yil 8-oktyabrgacha boʻlgan davrda oʻtkazdi.

2010-yil 29-martda Tochigi Fujioka, Ohira va Tsuga (Shimotsuga tumani) shaharlarini oʻzlashtirib oldi. Undan keyin 2011-yil 1-oktyabrda Nishikata shahri (Kamitsuga tumanidan) va 2014-yil 5-aprelda Ivafune shahri (Shimotsuga tumanidan) ham Tochigiga qoʻshib berildi.

Tochigi toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer va 30 aʼzodan iborat bir palatali shahar qonun chiqaruvchi organi boʻlgan mer-kengash boshqaruv shakliga ega. Tochigi shahrida Tochigi Prefekturasi Assambleyasiga toʻrt aʼzo qoʻshish huquqi mavjud. Milliy siyosat nuqtai nazaridan shahar Yaponiya Dietining quyi palatasining Tochigi 2-okrugi, Tochigi 4-okrugi va Tochigi 5-okruglari oʻrtasida taqsimlangan.

Tochigi shahri mintaqaviy savdo markazi boʻlib, aralash mahalliy iqtisodiyotga ega. Sanoat sohasida oziq-ovqat mahsulotlarini qayta ishlash, avtomobil qismlari va yengil sanoat ustunlik qildi. Isuzu 1961-yildan beri Tochigi shahrida oʻz zavodiga ega. 2010-yilda shahar prefekturada fermer oilalari soni boʻyicha birinchi oʻrinni egalladi.

Tochigida shahar hukumati tomonidan boshqariladigan 29 ta davlat boshlangʻich maktabi va 15 ta davlat oʻrta maktabi faoliyat yuritadi. Shaharda Tochigi prefekturasi taʼlim kengashi tomonidan boshqariladigan sakkizta davlat yuqori maktabi mavjud. Prefekturada nogironlar uchun bitta maxsus taʼlim maktabi ham bunyod etilgan. Shuningdek shaharda Kokugakuin Tochigi kichik kolleji binosi joylashgan.

• Ajisai-zakadagi daraxt qurbaqalarining ovozi chiqib turuvchi Tochigidagi Ohirasan togʻi Atrof-muhit vazirligi tomonidan Yaponiyaning 100 ta tovush manzilgohlaridan biri sifatida belgilangan

• Evansville, Indiana, AQSH,

• Namihei Odaira, Hitachi asoschisi
• Yudzo Yamamoto, muallif
• Tanaka Isson, rassom
• Toyo Shibata, shoir
• Tomoko Yamaguchi, aktrisa
• Toshio Furukava, dublyaj aktyori 
• Yuriko Handa, olimpiya voleybolchisi
• Hirokazu Savamura, professional beysbolchi
• Takayuki Terauchi, professional beysbolchi
• Takuya Takei, professional futbolchi
• Shingo Tomita, professional futbolchi
• Koji Hachisuka, professional futbolchi
• Toshiaki Kavada, professional kurashchi
• Ryoji Isaoka, Olimpiya ogʻir atletikachisi
• Tochigiyama Moriya, sumo kurashchisi
• Kosuke Hagino, suzuvchi