Yordam
Bepul yuklab olish va ma’lumotlar platformasi

Toshmuhammad Aliyevich Sarimsoqov (1915-yil 10-sentyabr, Andijon viloyati Shahrixon – 1995-yil 17-dekabr Toshkent) – matematik olim va jamoat arbobi, Oʻzbekisto

Toshmuhammad Sarimsoqov

Vikipediya, erkin ensiklopediya
Toshmuhammad Aliyevich Sarimsoqov
Тошмуҳаммад Алиевич Саримсоқов
Oʻzbekiston Fanlar Akademiyasi Prezidenti
Mansab davri
1946-yil – 1952-yilgacha
Shaxsiy maʼlumotlari
Tavalludi 10-sentyabr 1915-yil
Shahrixon
Vafoti 17-dekabr 1995-yil(1995-12-17)
(80 yoshda)
Mukofotlari



«Mehnatda jasorat ko’rsatgani uchun (Harbiy jasorati uchun) yubiley medali. Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100 yilligi munosabati bilan ta’sis etilgan»

Toshmuhammad Aliyevich Sarimsoqov (1915-yil 10-sentyabr, Andijon viloyati Shahrixon – 1995-yil 17-dekabr Toshkent) – matematik olim va jamoat arbobi, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademigi (1943), Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1960), Mehnat Qahramoni (1990). Fizika-matematika fanlari doktori (1942), professor (1942).

Yoshligi va taʼlimi

Sarimsoqov 1915-yilda Shahrixonda oʻzbek oilasida tugʻilgan, 1931-yilda Qoʻqon shahridagi rus oʻrta maktabini tamomlagan; soʻng Oʻrta Osiyo Davlat universitetiga oʻqishga kirdi. U yerda u Vsevolod Romanovskiyning birinchi shogirdlaridan biri edi. 1936-yilda universitetning fizika-matematika fakultetini tamomlagach, universitetda qolib, u yerda aspiranturada tahsil oldi. Shu bilan birga assistent va dotsent lavozimlarida ham ishlagan. Qizil Armiya safida qisqa muddatli xizmatni oʻtab, 1942-yilda doktorlik dissertatsiyasini himoya qilish uchun universitetga qaytib keldi. Oʻsha yili u fan doktori ilmiy darajasini oldi.

1944-yilda Kommunistik partiyaga aʼzo boʻlib, SSSR Oliy Kengashining uchinchi chaqiriq deputati boʻlib ishlagan.

Faoliyati

1943-yilda u oʻz universitetining rektori boʻldi va bu lavozimda 1944-yil iyungacha ishladi. 1943-yilda Oʻzbekiston SSR Fanlar akademiyasi tashkil etilganda uning vitse-prezidenti boʻldi. 1947-yilda u uning prezidenti boʻldi va 1952-yilgacha bu lavozimni egalladi. Keyin yana Oʻrta Osiyo davlat universiteti rektori lavozimiga qaytdi va 1958-yilgacha shu yerda ishladi. 1959—1971-yillarda Oʻzbekiston SSR oliy taʼlim vaziri boʻlib ishlagan, 1960-yilda Toshkent Davlat universitetiga rektori lavozimiga qaytgan. 1983-yilda yana Oʻzbekiston SSR Fanlar akademiyasiga ishga qaytdi, 1988-yilda esa Oʻzbekiston SSR Fanlar akademiyasi Prezidiumining maslahatchisi boʻldi. Uning asosiy oʻrganish yoʻnalishlari ehtimollik, statistika va funksional tahlil edi. Faoliyati davomida u 170 dan ortiq ilmiy maqolalar yozgan. Uning bir jinsli boʻlmagan Markov zanjirlari nazariyasi boʻyicha ishi zamonaviy akademik maqolalarda keltirilgan. Mehnatlari uchun 1990-yil 3-aprelda Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni berilgan. Oʻzbekiston mustaqillikka erishgach, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi prezidenti maslahatchisi boʻlib ishlagan. 1995-yil 18-dekabrda Toshkentda vafot etgan.

Mukofotlari

  • Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1990-yil 3-aprel)
  • Toʻrtta Lenin ordeni (1946-yil 23-yanvar, 1950-yil 16-yanvar, 1961-yil 15-sentyabr, 1990-yil 3-aprel)
  • Uchta Mehnat Qizil Bayroq ordeni (1944-yil 4-noyabr, 1957-yil 11-yanvar, 1971-yil 9-sentyabr)
  • "Shon-sharaf belgisi" ordeni (1965-yil 1-mart)
  • Oktyabr inqilobi ordeni (1975-yil 3-oktyabr)
  • "Mehnatdagi jasorat uchun" medali (1951-yil 6-noyabr)
  • "Buyuk xizmatlari uchun" ordeni (2002)
  • Stalin mukofoti (1948)
  • Beruniy nomidagi Oʻzbekiston Respublikasi davlat mukofoti (1967)
  • Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan fan va texnika arbobi (1960).
Yuqori